Butsudan – beschermlatten voor shoji (deel 10)

Het gebruik van Shoji (speciaal rijstpapier) komt veel terug in de traditionele Japanse meubelen, lampen en deuren. Daarbij worden ook latten gebruikt. Ik ben er niet helemaal zeker van waarom ze dit doen, of ze dit puur en alleen doen om het rijstpapier te beschermen of om het rijstpapier mooier vast te kunnen lijmen. Het feit is gewoon dat de beschemlatten en de Shoji bij elkaar horen. En om mijn Butsudan wat Japanse elementen te geven, maak ik beschermlatten aan de buitenkanten van de deuren.

Op dezelfde wijze als waarop ik de glaslatten heb gezaagd, zaag ik dunne stroken met mijn zaagtafel. Vervolgens speel ik met wat motieven om te kijken wat het mooiste uitkomt. Dit was mijn eerste ontwerp.

Butsudan_217Op zich is er met dit ontwerp niets mis, maar doordat de binnenkant van de frames nogal smal is, is dit te druk. Ik besluit om dit motief over de twee deuren uit te smeren.

Butsudan_220Ik begin met het op lengte zagen van de onderdelen. Hierbij zorg ik er in eerste instantie voor dat ze precies in de sponning van de achterkant passen. Ook hier zie je dat ik de plek van de latjes op elk latje heb overgenomen. Zeker voor de liggende delen is dit belangrijk, omdat ik probeer om de nerftekening op elkaar te laten aansluiten.

Butsudan_222Als ik elk latje, met de hand, op de juiste lengte heb gezaagd, kan ik beginnen met de houtverbindingen.

Ik beging eerst met een deur. Zo kan ik later de hoogte van de liggers op de andere deur overnemen, zodat deze mooi horizontaal gelijk liggen. Het maakt denk ik niet uit of je met de een ligger of de staander begint. Ik begin met de staander, omdat me dit logischer leek. Voor het inleggen gebruik ik beitels, een houten hammer, een markeermes, dubbelzijdig tape, een breekmesje, een zaag en een grondschaaf. Die laatste heb ik zelfs speciaal voor dit project gekocht.

Butsudan_223Ik leg het staande gedeelte in de sponning en plak hem met dubbelzijdig tape exact op de locatie waar ik hem wil hebben. Met een breekmes markeer ik de positie van de staander in de sponning en kan ik een gat met beitels en de grondschaaf maken. De diepte van dit gat is ongeveer gelijk aan de helft van de dikte van de staander. Dit doe ik voor beide kanten waar de staander in de sponning valt.

Vervolgens leg ik de staander in de twee gaten en draai ik de deur om. Nu kan ik met een breekmesje heel precies de positie overnemen waar de staander in de deur moet zakken. Ik haal de staander uit de deur en kan nu met een markeermes en een beitel de inkeping van het breekmesje dieper maken.

Butsudan_232

Nu kan ik met de zaag, een beitel en de grondschaaf precies de diepte verwijderen die er voor zorgt dat de staander mooi in de deur valt. Omdat het latje zo smal is, gebruik ik een tweede latje om de grondschaaf mooi te geleiden.

Butsudan_236

Dit geeft het volgende resultaat.

Butsudan_227Butsudan_228Door de deur met de voorkant naar beneden te leggen, kan ik de liggers met dubbelzijdig tape op hun positie vastleggen. Hierdoor kan ik met een breekmesje hun positie overnemen op de sponning en op de staander.

Ik haal de staander weg en maak de gaten in de deur voor de liggers. Nu kan ik op dezelfde wijze de liggers in de staanders verzinken. Als de eerste deur klaar is, kan ik staander in de tweede deur inleggen. Als dit klaar is kan ik de deuren naast elkaar liggen om de hoogtes van de liggers op de tweede deur te bepalen.

Butsudan_241Als ik de positie heb, dan plak ik de liggers met dubbelzijdige tape, onderste boven, op de voorkant van de deur. Nu kan ik met een breekmesje heel eenvoudig de positie van de liggers in de sponning en op de staander overnemen en de verbindingen in de sponningen maken.

Butsudan_246Butsudan_247Nu hoef ik alleen nog maar de verbinding tussen de liggers en de staander te maken.

Butsudan_250Altijd weer een spannend moment als je het eindresultaat mag bekijken

Butsudan_254Waarschijnlijk heb je dit al wel vaker gehoord, maar als houtbewerker kun je nooit genoeg lijmklemmen hebben. Ik heb er maar net genoeg om de beschermlatten in beide deuren te lijmen en te klemmen.

Butsudan_257

Leave a Reply